Les 02 "The New Dietery Food Guidelines vs De Schijf van Vijf"
Goed nieuws uit de Verenigde Staten en hoe hangt de vlag ervoor in Nederland met de ""Schijf van Vijf

"The New Dietery Food Guide Lines in America" versus "De Nederlandse Schijf van Vijf" 

Wie het nieuws een beetje heeft gevolgd heeft waarschijnlijk meegekregen dat er een aardverschuiving rondom de voedingspiramide in de Amerikaanse "food branche" (hierna: fbusa) heeft plaatsgevonden. 

Het gaat in de Amerikaanse voedingspiramide specifiek om bewerkte voedingsmiddelen, toegevoegde suikers en transvetten. In de Verenigde Staten zijn er heel veel mensen die met overgewicht rondlopen met als gevolg dat er een hoog percentage aan patiënten met suikerziekte, hartproblemen en andere welvaartsziekten zijn. 

Hoe is de situatie in Nederland en waar is onze voedingspiramide op gebaseerd. Een interessante vergelijking.

Weet wat je eet en hoe je spijsvertering werkt

Wij vinden het belangrijk om kennis te hebben van wat je dagelijks eet en drinkt, inclusief - vanzelfsprekend - een portie dagelijkse beweging.  Door jarenlang experts te volgen en veel literatuur te lezen op het gebied van voedsel- en bewegingsleer, inclusief gesprekken met professionele sporters en hun begeleiders te spreken , hebben we een degelijke basiskennis opgebouwd. 

Disclaimer* Wij zijn uitdrukkelijk geen wetenschappers en ook geen voedseldeskundigen maar wel  zijn wij sinds 2019 doorgewinterde ervaringsdeskundigen van dit programma en 

Doel van dit artikel

In dit artikel vergelijk ik de voedingspiramides in de VS en in Nederland zonder waardeoordeel. De bronnen heb ik erbij vermeld, omdat deze afkomstig zijn van specialisten en onderzoekers op nationaal en wereldniveau. Het doel is om jouw kennis te vergroten en zelf je oordeel te kunnen vormen over welke voeding jij voor jezelf kiest.

Voedingspiramide VS op zijn kop

De voedingspiramide in de Verenigde Staten staat sinds begin dit jaar op zijn kop. Het lijkt een onschuldig, maar dat is het verre van. Het is zelfs "breaking news" in Amerika. In deze strijd wordt ook de definitie van "voedsel"  in de VS wordt ingrijpend gewijzigd. Vooral dit juridische deel van de definitiewijziging van voedsel betekent een enorme verschuiving in deze branche.

Groeiend gezondheidsprobleem door bewerkte voedingsmiddelen in de VS

De reden dat de Amerikaanse voedingspiramide is aangepast en omgedraaid komt doordat een groeiend gezondheidsprobleem is met overgewicht en obesitas, en nieuwe inzichten in darmgezondheid en de schadelijkheid van bewerkte voedingsmiddelen, toegevoegde suikers en transvetten een rol spelen. 

Wanneer je een keer in de VS bent geweest dan weet je waar dit overgaat. Als je een beker frisdrank besteld, dan krijg je als kleinste beker ongeveer 1 liter. Alles is er "bigger" maar dus niet altijd "better".

Minder koolhydraten en meer dierlijke producten in de VS

De nieuwe richtlijnen plaatsen eiwitten, groenten, fruit, zuivel en gezonde vetten prominent bovenaan (als basis), terwijl volkorenproducten naar de onderkant zijn verschoven, wat een controversiële verandering is die de focus legt op minder koolhydraten en meer dierlijke producten, met minder nadruk op granen als fundament.

Waarom de aanpassing?

Overgewicht en chronische welvaartziekten liggen ten grondslag aan deze aanpassing: Een nieuw voedingsbeleid maakte deze  aanpassing daarom noodzakelijk.

Nieuwe Wetenschappelijke Inzichten

Op het gebied van darmgezondheid is er meer aandacht voor het zogenaamde "microbioom" en de rol van vezelrijke voeding, gefermenteerde producten en het vermijden van "ultrabewerkte" voedingsmiddelen.

Het Nederlandse Voedingscentrum geeft de volgende definitie van wat een microbioom is:

"In en op ons lichaam zitten veel micro-organismen zoals bacteriën, virussen en gisten. Samen worden ze het microbioom genoemd. Ook wel bekend als microbiota of microflora. Belangrijke functies van het microbioom zijn de bescherming tegen ziekteverwekkers en de vertering van vezels. In en op ons lichaam zitten veel micro-organismen zoals bacteriën, virussen en gisten. Samen worden ze het microbioom genoemd. Ook wel bekend als microbiota of microflora. Belangrijke functies van het microbioom zijn de bescherming tegen ziekteverwekkers en de vertering van vezels."

De definitie van het Voedingscentrum omtrent ultra bewerkt voedsel is de volgende:

"Over het algemeen zit in de meeste sterk bewerkte producten veel calorieën, suiker, vet en zout, en juist weinig vezels. Het vaak en veel eten van deze producten past niet binnen een gezond voedingspatroon. Maar er zijn ook sterk bewerkte producten die wel in de Schijf van Vijf staan. Denk aan volkorenbrood uit de supermarkt en halvarine. Zo heeft volkorenbrood bewezen gezondheidsvoordelen en bevat halvarine veel minder verzadigd vet dan bijvoorbeeld roomboter. En er zijn ook producten die door classificatiesystemen als onbewerkt worden gezien, zoals groente- en fruitsappen of honing, maar die niet in de Schijf van Vijf staan."

Onlangs verscheen een artikel in NU. nl over ultra bewerkte voeding na een onderzoek met de volgende kop: 

"Ultra bewerkt eten kan leiden tot onder andere diabetes, kanker en depressie, staat in een nieuwe overzichtsstudie in het wetenschappelijk tijdschrift The Lancet. De effecten van dit soort voeding zijn volgens de onderzoekers in alle organen te zien. Uit de conclusie van dit artikel bleek dat uit het onderzoek dat bestond uit 43 onderzoekers die hun krachten bundelden met daarvoor de resultaten van 104 eerdere onderzoeken naar ultra bewerkt voedsel het volgende.

Dit is een term voor industriële producten die meestal weinig tot geen voedingswaarde bevatten en waar veel ongezonde stoffen aan worden toegevoegd, zoals vetten, suikers en kleur-, geur- en smaakstoffen.

Uit het nieuwe onderzoek blijkt dat het eten van dit soort voeding niet alleen leidt tot overgewicht, maar ook de kans op twaalf soorten aandoeningen vergroot. Daaronder vallen hart- en vaatziekten, diabetes, kanker, nierziekten en depressie. Over het algemeen leidt het veelvuldig eten van ultra bewerkt voedsel volgens de onderzoekers tot een grotere kans op vroegtijdig overlijden.

Dat de gevolgen verstrekkend zijn, blijkt uit het feit dat de effecten in bijna alle organen te zien zijn, schrijven de wetenschappers. "Het bewijsmateriaal suggereert sterk dat mensen biologisch niet zijn toegerust om dit voedsel te consumeren", zei Carlos A. Monteiro, een van de auteurs van het onderzoek.

De situatie in de VS

De Amerikaanse voedingspiramide is aangepast (en omgedraaid) omdat er een groeiend gezondheidsprobleem is met overgewicht en obesitas, en nieuwe inzichten in darmgezondheid en de schadelijkheid van bewerkte voedingsmiddelen, toegevoegde suikers en transvetten een rol spelen. 

De nieuwe richtlijnen plaatsen eiwitten, groenten, fruit, zuivel en gezonde vetten prominent bovenaan (als basis), terwijl volkorenproducten naar de onderkant zijn verschoven, wat een controversiële verandering is die de focus legt op minder koolhydraten en meer dierlijke producten, met minder nadruk op granen als fundament.

Toegevoegde Suikers & Transvetten: Een scherpe verlaging van de aanbevolen hoeveelheid toegevoegde suikers en een verbod op transvetten.

Heroriëntatie op Eiwitten: Meer nadruk op eiwitrijke voeding (inclusief vlees) en zuivel als essentiële bouwstenen.

Wat is er veranderd?

Omgekeerde Piramide: De piramide is omgedraaid, met de meest aanbevolen voedingsmiddelen (groenten, fruit, eiwitten, zuivel, gezonde vetten) aan de brede bovenzijde en granen onderaan.

Granen: Verplaatst van de basis naar een lagere positie, als onderdeel van een maaltijd en niet als fundament.

Meer Eiwit en Vet: Eiwitten (vlees, zuivel) en gezonde vetten krijgen een prominente plaats, wat een verschuiving is ten opzichte van traditionele richtlijnen. 

De Nederlandse Richtlijnen Goede Voeding 2025 (NGV 2025)

De NGV leggen sterk de nadruk op duurzaamheid en milieu-impact, met een duidelijke aanmoediging voor meer plantaardig (peulvruchten, noten) en minder dierlijk voedsel dan de Amerikaanse richtlijnen, die meer focussen op 'echt voedsel', volkorenproducten en gezonde vetten (olijfolie), hoewel beide het belang van groenten, fruit, volle granen en diverse eiwitbronnen delen en in lijn zijn met de Nederlandse 'Schijf van Vijf', met een verdere Nederlandse update verwacht in 2026.

De nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijnen 2025-2030

De nieuwe Amerikaanse voedingsrichtlijnen voor 2025-2030, die begin 2026 zijn gepubliceerd, markeren een belangrijke verschuiving door de nadruk te leggen op "echte voeding", waarbij hoogwaardige eiwitten bij elke maaltijd prioriteit krijgen, sterk bewerkte voedingsmiddelen worden verminderd en verzadigde vetten opnieuw worden bekeken. 

Volle zuivelproducten en vlees worden gepromoot, terwijl aanbevelingen tegen suiker en geraffineerde koolhydraten grotendeels worden geschrapt. Ook wordt aangeraden minder alcohol te drinken voor een betere algehele gezondheid en wordt de focus gelegd op onbewerkte voedingsmiddelen ter preventie van chronische ziekten. 

Belangrijke veranderingen zijn onder meer een sterker standpunt tegen toegevoegde suikers voor jonge kinderen en een verschuiving weg van het dogma van vetarme voeding, waarbij eiwitten, gezonde vetten, fruit, groenten en volkorenproducten centraal komen te staan, aldus Food & Wine, NBC News, HHS.gov, ABC News, USDA, USA Today, BBC, UVA Today en Time Magazine.

Belangrijkste Verschillen

Milieu-impact versus 'echt voedsel': Het grootste verschil is de introductie van milieuoverwegingen in de Nederlandse richtlijnen (NGV 2025), terwijl de VS zich richt op onbewerkte voedingsmiddelen en specifieke vetten.

Plantaardige Verschuiving

Nederland adviseert expliciet een grote stap richting peulvruchten, noten en vleesvervangers, wat minder prominent is in de Amerikaanse focus op algemene eiwitbronnen.

Specifieke Product aanbevelingen

Nederland benoemt expliciet zuivel, vis, eieren en vlees/zuivelvervangers, terwijl de VS meer algemene categorieën aanpakt, hoewel de basis (groenten, fruit, volkoren) overlapt. 

Overeenkomsten met de Schijf van Vijf
Basisprincipes

Zowel de VS als Nederland benadrukken dagelijkse groenten & fruit, volle granen, en beperking van verzadigd vet.

Eiwitvariatie

Beide moedigen diverse eiwitbronnen aan (dierlijk en plantaardig).

Samengevat

Nederland gaat voor een groenere Schijf van Vijf, met een grote rol voor peulvruchten en minder vlees, terwijl de VS een Schijf van Vijf proberen te maken, met meer onbewerkte producten en gezonde vetten, maar de kernprincipes blijven vergelijkbaar.

Opdracht voor jou?

Denk na over de verschillen en zoek op jou favoriete zoekmachine of AI platform wat voor een effect deze reguleringen op jou hebben.

Succes!

Ketosis365 & Succesverhalen
Eet gezond en koolhydraat / suikerarm